مصاحبه هفته نامه "شهرگان" با حجة الاسلام احمد منتظری


بسمه تعالی


مصاحبه هفته نامه شهرگان با حجة الاسلام احمد منتظری

شهرگان: آقای احمد منتظری در ادامه گسترش دامنه فشارها، آقای عماد باقی فعال سرشناس حقوق بشر، رئیس انجمن دفاع از حقوق زندانیان، زندانی شده است. نظر شما در این رابطه چیست؟ 
 احمد منتظری: این واقعیتی قابل تأسف است. اگر ما یک حاکمیت خردمند و مدبری داشتیم باید برای آنچه آقای عمادالدین باقی انجام داده است به ایشان جایزه می دادند و از ایشان تقدیر می کردند. آقای باقی یک ان.جی.او تشکیل داده و بدون چشم داشت کارهایی را انجام می دهد که وظائف حکومت است. چیزی که برای حکومت مخارجی در بر ندارد. خدماتی که توسط انجمن حمایت از حقوق زندانیان ارائه می شود باعث امیدواری بسیاری از مردم می شود. من خود نیز عضو این سازمان غیر انتفاعی هستم. 
"انجمن"، زندانیان را درباره حقوقشان آگاه می کند. بعضی زندانیان اصلا نمی دانند که حق دارند وکیل داشته باشند. انجمن علاوه بر این در یافتن وکیل به آنها کمک می کند. این کارها جرم نیست؛ مستوجب جایزه و تقدیر است. دیگر اینکه اتهامات ایشان واهی هستند. و اسف بارتر اینکه اتهامات واهی شامل توهین به مسئولان نظام مربوط به سه سال پیش است. 

 شهرگان: شما آقای باقی را می شناسید. آیا ایشان اهل اقدام علیه امنیت ملی است و تبلیغ علیه نظام است؟
 احمد منتظری: آقای باقی انسانی خوش فکر و با خشونت مخالف است. او بسیار فهیم است. در حوزه و در دانشگاه درس خوانده است. او از شاگردان مدرسه آیت الله منتظری در حوزه علمیه بود. وقتی که در سال 1368 این مدارس را از آیت الله منتظری گرفتند، آیت الله امینی که الان امام جمعه قم است، این مدارس را تحویل گرفت. او روزی نزد پدرم آمد و از خوبی و عالم بودن شاگردان این مدرسه حکایت کرد. آیت الله امینی آن روز به طور مشخص به آقای باقی اشاره کرد و گفت او انسان عالمی است.
من امیدوارم اینها هر چه زودتر متنبه شوند و از راه کجی که می روند بازگردند. 

 شهرگان: حجج اسلام هادی قابل و محمود دردکشان و همچنین روحانی نواندیش محمدجواد اکبرین، دیگر دستگیر شدگان اخیر هستند .... 
  احمد منتظری: این نیز ماجرای غمبار دیگری است. در مورد آقای هادی قابل، ظاهراً داستان به یک سی. دی درباره انرژی هسته‌ای برمی گردد که قبلا سند دستگیری و بازداشت چند وبلاگ نویس شده بود. وبلاگ نویسانی که همگی تبرئه و آزاد شدند. حالا پس از دو سال همان سی.دی را مستمسک بازداشت و محاکمه آقای قابل قرار داده‌اند. مسلما این سندی نیست که با آن بشود کسی را محکوم کرد. 

  شهرگان: این چگونه امنیت ملی است که روزنامه نگاران بیست ساله و سخنرانی‌های روشنفکران آن را به خطر می اندازد؟ چرا امنیت ملی در ایران این گونه تعریف می شود؟ 
  احمد منتظری: من پاسخی برای این سوال ندارم. مرحوم برادر من، شهید محمد منتظری معتقد بود که جاسوسهایی از کشورهای خارجی در ارگانهای جمهوری اسلامی هستند؛ اینها در تصمیم گیری‌هایی که می شود دخالت دارند.
واقعا عقل سلیم حکم نمی کند که در این برهه از زمان که ما به وحدت ملی نیاز داریم این افراد را دستگیر کنند و باعث تفرقه شوند. الان حتی بسیاری از گروه‌هایی نیز که فکر این آقایان را قبول دارند ناراحت و ناراضی هستند؛ دلیل نارضایتی آنها همین تصمیمات است. من فکر نمی کنم به هیچ ترتیب دیگری بتوان این را توضیح داد. هیچ عقل سلیمی حکم نمی کند که آقای باقی و آقای قابل الان در زندان باشند. من فکر می کنم این همان جاسوسان هستند که موقع تصمیم گیری خط می دهند و تصمیم گیران خواسته یا ناخواسته توی این خط می افتند که از افرادی که هیچ جرمی مرتکب نشده‌اند انتقام بگیرند.

  شهرگان: همین روزها خبر اعدام دو تن از اعضای حزب دموکرات کردستان به طور رسمی تأیید شد. شما خود به برخی دستگیری‌های ناموجه اشاره کردید. فعالان اجتماعی، حقوق زنان، کارگری و دانشجویی در زندان به سر می برند. آیا قرار است به دهه 1360 برگردیم؟ 
  احمد منتظری: من فکر نمی کنم چنین باشد. مسئولانی که آن وقت در صدر کار بودند الان پشیمان هستند که چرا آنقدر تند برخورد کردند و نتوانستند افرادی را که قابل جذب بودند جذب کنند. نه همه اما بسیاری از آنها [مسئولان دهه 1360] در بازنگری می گویند ای کاش چنین نشده بود و برای خودمان هزاران هزار دشمن درست نکرده بودیم و هزاران هزار خانواده را دشمن ابدی خودمان نکرده بودیم و می‌توانستیم این مشکل را حل کنیم.  
بر این اساس من فکر نمی کنم اصلا بازگشت به آن دوره ممکن باشد. امیدوارم، واقعا امیدوارم که اینها ببینند که کار زشتی می کنند و در نتیجه یک تجدید نظر اساسی انجام دهند. 

 شهرگان: آیا به نظر شما رفتاری که بر اساس آن، افراد بنا بر مسائل سیاسی اعدام می شوند و یا فعالان سیاسی و اجتماعی، روزنامه نگاران و روشنفکران و دانشجویان ربوده، بازداشت، زندانی و یا شکنجه می شوند می توان رفتاری اسلامی نامید؟ 
  احمد منتظری: به هیچ وجه! به هیچ وجه! در اسلام فقط کسی که متهم به ارتکاب قتل است را می توان حداکثر تا شش روز بازداشت کرد تا سندیت اتهام او مشخص شود. به دلیل داشتن عقیده و فکر و یا بیان آن عقیده و فکر اسلام به هیچ وجه اجازی چنین برخوردی را نمی‌دهد. در منابع اهل سنت و همچنین شیعیان احادیث بسیاری وجود دارد که مخالفان به مسجد می رفتند و در مقابل حاکم، نظر مخالف ابراز می‌کردند و در آنجا گفت وگو می شد. هیچ کدام از این احادیث نمی گویند که کسی به خاطر مخالفت با حاکم دستگیر و یا اعدام شده ‌است. بحث آزادی عقیده و بیان که در قانون اساسی جمهوری اسلامی هم آمده است؛ اما متاسفانه به اینها عمل نمی شود.
اتفاقا این امر باعث دین گریزی میان جوانان شده است. اینها می گویند اگر اسلام این است که می خواهد با محاکمه و ضرب و شتم مردم را در دین نگاه دارد، ما این دین را نمی خواهیم.  

 شهرگان: سخن معروفی می گوید که هر ملتی لایق همان حکومتی است که دارد. آیا لیاقت ملت ایران در حد آقای احمدی نژاد است؟
  احمد منتظری: روایاتی از معصومین هم وجود دارد که این گفته را تایید می کنند. اما این به شرطی است که امکان انتخاب آزاد وجود داشته باشد. یعنی مردم در انتخاب خود صددرصد آزاد باشند و چیزی مثل نظارت استصوابی که کاری واقعا ننگین در جمهوری اسلامی است وجود نداشته باشد. علاوه بر آن امکان تبلیغات آزادانه برای کاندیداها وجود داشته باشد. اما الان شما می بینید که با نظارت استصوابی، خلاف قانون اساسی می آیند و انتخابات را دو مرحله می کنند. بعد هم رسانه‌ها طوری محدود می شوند که از میان همان عده‌ای که از صافی نظارت استصوابی گذشته‌اند، فقط یک گروه خاص امکان تبلیغات دارند. الان شاهد این محدودیت ها هستیم که عملا زمینه انتخابات مجلس، در چهار ماه دیگر را آماده می کنند.
تازه خیلی از نظرات است که اصلا نمی توان آنها را مطرح کرد، چرا که هر کس آن نظرات را مطرح کند بسرعت انگ و اتهام مخالفت با نظام و توهین به سران نظام و غیره به او می زنند و او را به اشکال مختلف از دور خارج می کنند.

  شهرگان: آیا به نظر شما رهبران این نظام تشخیص نمی دهند که با این رفتارها چیزی عاید دولت اسلامی نمی شود و مثال آن هستند که بر شاخه نشسته و بن می برند؟ 
  احمد منتظری: نمی دانم شاید این قدرت است که کور می کند. شاید اختیار ندارند. اما اگر [نظر موجود در] همان قولی که من از برادر شهیدم بیان کردم درست باشد، پس شاید آن جاسوسها تعلیم دیده‌اند و می‌دانند چگونه از نقطه ضعف‌ها استفاده کنند و از کدام نقاط ضعیف وارد شوند.

 شهرگان: به نظر شما چه راهی در مقابل فعالان وجود دارد؟ شما خود به فشارهای نامعقول و ناموجه اشاره کردید؛ فعالان چگونه باید عمل کنند تا این وضع تغییر کند؟ 
  احمد منتظری: به نظر من تنها راه تداوم فعالیت است. حکومت دستگیر می کند تا برای دیگران درس عبرت شود، اما اگر اعتراضات و طرح مشکلات موجود در شکل سخنرانی، مصاحبه، مقاله و از این قبیل ادامه یابد حکومت می بیند که فعالان کوتاه نمی آیند و شجاعانه مقاومت می‌کنند و این در اتخاذ تصمیم درست توسط حکومت موثر خواهد بود.  

  شهرگان: آقای احمد منتظری از شما سپاسگزاریم. 

تاریخ انجام مصاحبه: 26/7/1386